• Friso Bouwgroep
  • Pieter Zeemanstraat 9
  • Postbus 49
  • Service & onderhoud

Nieuws

Hendrick de Keyser conserveert Nederlandse woongeschiedenis

19 maanden geleden. 

Precies 100 jaar bestaat Vereniging Hendrick de Keyser dit jaar. In deze honderd jaar verwierf de vereniging, uit legaten en schenkingen, 423 complexen. Deze veelal monumentale gebouwen worden door hen gerestaureerd en daarna verhuurd als woning of speciale locatie. De afgelopen jaren restaureerden wij voor Hendrick de Keyser het Eysingahuis in Leeuwarden, het Pakhuys in Harlingen en Karwijhof in Nagele. Over dit laatste ‘kunstwerk’ spraken wij met architect Ann-Katrin Adolph.

Een heel bijzonder rijtjeshuis

Na de oorlog, in 1957 werd Nagele op een bijzondere manier gebouwd. “Nagele was het eerste dorp dat helemaal volgens het Nieuwe Bouwen vorm kreeg. Licht, lucht en ruimte waren de belangrijkste uitgangspunten van deze architectuur. Bij de bouw van deze woningen werd voor het eerst gewerkt met beton, plaatvloeren en prefabgevelonderdelen.  De indeling was uniek voor die tijd; de woning en keuken zijn door middel van een glazen wand van elkaar gescheiden. Daarmee waren de woningen in Nagele de voorgangers van de doorzonwoningen. De landarbeiders die in deze woningen kwamen wonen genoten van de luxe, zoals een eigen badkamer, aparte kinderslaapkamers en een eigen tuin met ruime berging. Deze dingen zijn nu zo normaal, dat we er de schoonheid niet meer van inzien. Daarom wilden wij dit unieke stuk architectuur graag bewaren”, begint Adolph haar verhaal. “Voor de historische rijksmonumenten die wij doorgaans restaureren zijn de timmermannen altijd gelijk enthousiast. In dit geval was dat wat lastiger. We hebben echt uit moeten leggen waarom de huizen van de Karwijhof zo  bijzonder zijn. Het is sociale woningbouw en nu verrommeld, dan denk je niet gelijk dat dit historisch van belang kan zijn.”
 

Hergebruik is duurzaam

Friso heeft de woningen in Nagele verduurzaamd. “Eigenlijk stonden de woningen op de nominatie om gesloopt te worden. Nieuwbouw lijkt soms sneller en goedkoper. Maar hergebruik is natuurlijk veel beter voor het milieu. De woningen zijn overgenomen van woningcorporatie Mercatus, met steun van de RCE en de gemeente Noordoostpolder mét de verplichting om dit gemeentelijk monument binnen 15 jaar te renoveren. De eerste acht woningen hebben we voorzien van geïsoleerde gevelelementen, is er isolatieglas geplaatst, werden de vloeren en daken geïsoleerd en kregen de onbewoonde huizen allemaal zonnepanelen. Het was een hele klus om deze aanpassingen zo door te voeren dat het straatbeeld uit 1957 behouden bleef. De uitvoerder van Friso, Wietze Terpstra, en de externe projectleider Jeroen de Bos hebben daarbij een belangrijke rol gespeeld. Samen hebben zij elke keer gezocht naar oplossingen die ervoor zorgden dat de originele horizontale en verticale vlakken bleven bestaan. Nu zijn de eerste 8 van 32 woningen helemaal klaar voor de toekomst en hebben ze het comfort van de 21ste eeuw, maar wel met de uitstraling van de jaren ’50.”
 

Museumwoningen in heel Nederland

8 woningen zijn opgeleverd. 6 daarvan worden verhuurd als sociale huurwoning. De andere twee worden ingericht als Monument & Bed en Museumhuis. “Uiteindelijk is het de bedoeling om in heel Nederland 35 museumwoningen open te stellen. Het Eysingahuis in Leeuwarden opent eind dit jaar haar deuren en het Museumhuis in Nagele zal volgend jaar open gaan. Door deze museumwoningen brengen wij de woninggeschiedenis van Nederland in kaart. Leuk en interessant, niet alleen voor volwassenen, maar zeker ook voor kinderen. Alles mag namelijk aangeraakt worden en in elke museumwoning zijn dingen te doen. Daardoor is een ontzettend dynamisch geheel.”
 
 
Een overzicht van de museumhuizen staat op www.hendrickdekeyser.nl.
 

Dit artikel verscheen in het Friso Nijs zomer 2018.